HOTLINE: 0834 244 333   |   THƯ VIỆN   |   ĐẶT LÀM TRANG CHỦ

Cuộc chia tay EU - Anh vướng "nút thắt" mới

Cập nhật ngày: 15/09/2020 | 08:43 GMT+7

Cuộc chia tay giữa Liên minh châu Âu (EU) và Anh vẫn không êm thấm khi "nút thắt" cũ còn chưa được tháo gỡ thì những "nút thắt" rắc rối mới lại xuất hiện.

Từ ngày 8-10/9, Anh và EU phải bước vào vòng đàm phán thứ 8, vòng đàm phán có thể xem là cơ hội gần như cuối cùng để hai bên đạt được một thỏa thuận khung và có thể hoàn thiện cho các nhà lãnh đạo ký kết tại hội nghị thượng đỉnh vào giữa tháng 10 tới, trước khi Quốc hội Anh, Nghị viện châu Âu và quốc hội các nước thành viên EU có thể kịp thời phê chuẩn và có hiệu lực từ năm 2021. Nhưng ngay từ khi vòng đàm phán này chưa bắt đầu, những tranh cãi gay gắt đã nổi lên liên quan đến dự luật thị trường nội địa vừa được Chính phủ Anh chính thức công bố ngày 9/9.

Dự luật thị trường nội địa Anh gây nhiều tranh cãi. Trong ảnh: Regent Street, một con phố mua sắm có các cửa hàng thời trang tầm trung cùng một số cửa hiệu lâu đời và nổi tiếng nhất London

Theo dự luật này, hàng hóa từ Bắc Ireland đi sang đảo Anh (England, Scotland và Wales) sẽ không phải khai báo hải quan và Bắc Ireland cũng sẽ không chịu sự ràng buộc của những quy định về trợ cấp nhà nước của EU sau khi thời gian chuyển tiếp của tiến trình Brexit kết thúc. Những điểm này bị cho là vi phạm điều khoản Bắc Ireland sẽ vẫn ở trong thị trường chung và liên minh hải quan của EU sau Brexit trong thỏa thuận rút lui mà Thủ tướng Anh Boris Johnson ký với EU hồi tháng 10 năm ngoái và đã được cơ quan lập pháp hai bên phê chuẩn để nước Anh ra khỏi EU vào ngày 31/1 vừa qua.

Dự luật vấp phải sự phản đối mạnh mẽ từ EU, Mỹ cũng như từ chính trong nội bộ nước Anh, trở thành một "nút thắt" mới khiến cuộc đàm phán Brexit càng cam go. Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen bày tỏ "quan ngại sâu sắc trước những tuyên bố từ Chính phủ Anh về việc vi phạm thỏa thuận rút lui một cách có chủ ý".

Ngày 10/9, EC ra tuyên bố yêu cầu Anh phải rút lại dự luật trên trong tháng 9 này, nếu không sẽ phải đối mặt với hành động pháp lý.  Tại Anh, dự luật thị trường nội địa của Thủ tướng Johnson còn chịu sự chỉ trích ở trong nước và từ chính nội bộ đảng Bảo thủ của ông. Các cựu thủ tướng Theresa May và John Major đều cảnh báo nếu Anh vi phạm luật pháp quốc tế thì vị thế của nước này trên thế giới sẽ "bị hoen ố".

Những vấn đề liên quan đến dự luật thị trường nội địa của Anh dường như đã tác động không nhỏ đến kết quả đàm phán giữa Anh và EU. Tuyên bố sau khi kết thúc vòng đàm phán thứ 8 tại London, Trưởng đoàn đàm phán của EU Michel Barnier cho biết, để tối đa hóa cơ hội đạt được một thỏa thuận, EU đã thể hiện sự linh hoạt khi làm việc với các "giới hạn đỏ" của Anh và tìm các giải pháp tôn trọng đầy đủ chủ quyền của Anh, đặc biệt liên quan đến vai trò của Tòa án Công lý châu Âu, quyền tự chủ lập pháp trong tương lai của Anh và đánh bắt cá.

Tuy nhiên, phía EU cho rằng, Anh đã không tham gia một cách "có đi có lại" đối với các nguyên tắc và lợi ích cơ bản của EU. Những khác biệt đáng kể vẫn tồn tại trong nhiều lĩnh vực mà EU quan tâm. Quan chức EU tuyên bố EU vẫn mong muốn một mối quan hệ đối tác đầy tham vọng với Anh trong tương lai vì điều đó có lợi cho cả hai bên, nên các trưởng đoàn đàm phán và các nhóm làm việc sẽ vẫn liên lạc với nhau trong những ngày tới. Tuy nhiên, EU cũng đang tăng cường công tác chuẩn bị để sẵn sàng cho mọi kịch bản vào ngày 1/1/2021.

Với kết quả đàm phán như vậy, nguy cơ Anh và EU không đạt được một thỏa thuận và mối quan hệ giữa hai bên sẽ được thực hiện theo các quy định của WTO từ ngày 1/1/2021 trở nên rõ rệt hơn bao giờ hết. Thực tế là để rời khỏi EU ngày 31/1/2020, nước Anh phải cần một cuộc trưng cầu dân ý, hai cuộc tổng tuyển cử, ba vị thủ tướng và gần 4 năm.

Dư luận cho rằng quãng thời gian gần 1 năm đàm phán nhằm định hình tương lai nước Anh thời hậu Brexit và mối quan hệ của Anh với EU là quá ngắn để có thể dàn xếp được một thỏa thuận. Một cuộc thăm dò do Trung tâm nước Anh trong một châu Âu đang thay đổi (UKinaCE) thực hiện mới đây cho thấy hơn 70% các nhà phân tích về Brexit của trung tâm này tin rằng khó có thể đạt được một thỏa thuận thương mại vào cuối năm nay.

Hoài Anh (t.h)

1,267
Viết bình luận mới