Bảo đảm an ninh mạng từ ý thức của người dùng

Cập nhật ngày: 11/03/2022 | 08:51 GMT+7

Trong những năm gần đây, Việt Nam luôn là một trong những quốc gia có tỉ lệ nhiễm mã độc và hứng chịu các cuộc tấn công mạng thuộc nhóm cao trên thế giới. Bên cạnh đó, mức độ sử dụng máy tính và các thiết bị thông minh tại Việt Nam tăng đột biến do ảnh hưởng của Covid-19, và đây cũng chính là môi trường lý tưởng để vi rút bùng phát, lây lan mạnh.

Theo các chuyên gia của Bkav, người sử dụng vẫn có thói quen dùng phần mềm không bản quyền, không được cập nhật thường xuyên, dẫn tới máy tính không được bảo vệ liên tục. Theo Bkav, cả nước mới chỉ khoảng 10% máy tính đang sử dụng được trang bị phần mềm diệt vi rút có khả năng tự động cập nhật và có sự hỗ trợ từ nhà sản xuất. Một con số quá nhỏ để xây dựng được một hệ "miễn dịch cộng đồng". Mỗi máy tính bị nhiễm mã độc là nguồn tiếp tục lây nhiễm vi rút cho các máy tính khác.

Tại Việt Nam, số lượt máy tính bị vi rút mã hóa dữ liệu tấn công trong năm 2021 lên tới hơn 2,5 triệu lượt, cao gấp 4,5 lần so với năm 2020. Đa số người sử dụng Việt Nam vẫn còn lúng túng, chưa biết cách ứng phó khi máy tính bị mã hóa dữ liệu. Hơn 99% người tham gia chương trình đánh giá an ninh mạng 2021 của Bkav chọn làm theo hướng dẫn trả tiền với hy vọng lấy lại được dữ liệu của mình từ hacker. Cách làm này không những có thể không lấy lại được dữ liệu, mà còn mất tiền oan. Vì vậy, người sử dụng cần phòng vệ một cách chủ động, thiết lập các biện pháp bảo vệ an toàn cho dữ liệu, đặc biệt cần có cơ chế sao lưu dữ liệu định kỳ.

Báo cáo đánh giá an ninh mạng của Bkav cho biết, nhận thức bảo đảm an toàn an ninh thông tin của người dùng trong 2 năm gần đây đã được cải thiện đáng kể. Người dùng đã có ý thức cẩn trọng trước những chiêu trò lừa đảo dưới hình thức tặng quà hấp dẫn, như 3 chiêu thức lừa đảo phổ biến nhất trong năm qua là gọi điện thông báo trúng thưởng, mời chào mua hàng để tiếp tục nhận mã trúng thưởng và nhắn tin trúng thưởng qua Facebook.

Các chuyên gia khuyến cáo, để tránh nguy cơ bị tấn công, người dùng tuyệt đối không thực hiện các giao dịch quan trọng trên các website sử dụng giao thức HTTP

Theo báo cáo của Bkav, hơn 98% người dùng cho biết, họ cẩn trọng khi gặp các mời chào tặng quà kiểu này và sẽ liên hệ trực tiếp với đơn vị tổ chức để xác minh thông tin trước khi tham gia chương trình. Người dùng cũng đã nhận thức được các rủi ro có thể xảy ra khi mua hàng trực tuyến. Chỉ có 1% người sử dụng tham gia chương trình đánh giá an ninh mạng 2021 vẫn mua sản phẩm giá rẻ từ những website bất kỳ. Số còn lại cho biết, chỉ mua hàng từ các sàn thương mại điện tử uy tín, đã được cơ quan chức năng cấp phép. Kỹ năng này rất quan trọng, nhất là khi người dùng cá nhân đang hình thành thói quen mua sắm trực tuyến.

Tuy nhiên, còn một kỹ năng quan trọng nhưng lại đang bị người dùng bỏ qua, đó là kiểm tra đường link của website có sử dụng HTTPS hay không trước khi thực hiện giao dịch. HTTPS giống như một "tick xanh" đánh dấu những website an toàn, đã được đăng ký chính chủ. Đa số các website hiện nay đều cung cấp HTTPS và giao thức này trở thành tiêu chuẩn gần như bắt buộc cho tất cả website có thực hiện giao dịch ngân hàng, mua sắm. Tuy nhiên, chỉ có 30% người dùng biết về giao thức HTTPS; số còn lại vẫn chấp nhận dùng HTTP mà không hay biết về nguy cơ bị tấn công giả mạo. Để tránh nguy cơ bị tấn công, người dùng tuyệt đối không giao dịch quan trọng trên các website bắt đầu bằng HTTP.

Trong năm 2022, các chuyên gia Bkav nhận định các cuộc tấn công bằng mã độc vẫn sẽ gia tăng nếu người dùng không hành động sớm, quyết liệt, vấn đề bảo đảm an ninh trên các thiết bị IoT (Internet of Things) cần được quan tâm đúng mức khi triển khai trên diện rộng. Ước tính đến năm 2025, sẽ có khoảng 75 tỷ thiết bị IoT trên toàn cầu. Càng ngày, mạng lưới kết nối giữa các thiết bị IoT càng trở lên rộng khắp với số lượng lớn người dùng khác nhau, khiến vấn đề an ninh trên các thiết bị này trở nên phức tạp. Mỗi thiết bị IoT đều có thể trở thành một mắt xích bị tấn công, hay con đường để hacker xâm nhập vào hệ thống của cá nhân, tổ chức.

 

Theo kết quả từ Chương trình đánh giá an ninh mạng dành cho người sử dụng cá nhân do Tập đoàn Bkav thực hiện tháng 12/2021, thiệt hại do vi rút máy tính gây ra đối với người dùng Việt Nam tiếp tục ở mức rất cao, khoảng 24.400 tỷ đồng.

 

Thùy Trang (t.h)

53,432
Viết bình luận mới